Belastingen · Begrijpen
Het kasticket van de staat: waar gaan uw bijdragen en belastingen naartoe?
Bijgewerkt op
Sinds 1 november 2026 wordt de bedrijfsvoorheffing anders berekend (koninklijk besluit van 27 september 2026). De berekeningen op deze pagina volgen nog de vorige regels: voor loon dat vanaf 1 november wordt betaald, kunnen de bedrijfsvoorheffing en het nettoloon verschillen. Update in voorbereiding.
Van elke € 100 aan overheidsuitgaven in België in 2024 ging € 21,40 naar pensioenen, € 14,80 naar gezondheidszorg en € 11,70 naar onderwijs (Eurostat, voorlopige gegevens). Voor een alleenstaande bediende met € 3.000 bruto gaat er elke maand € 738,67 naar bijdragen, bedrijfsvoorheffing en bijzondere bijdrage, en de werkgever stort daarbovenop € 750,00 werkgeversbijdragen (basistarief, zonder vermindering).
Verdeeld zoals de overheidsuitgaven financiert dat totaal van € 1.488,67 ongeveer € 318,58 aan pensioenen, € 220,32 aan gezondheidszorg en € 174,17 aan onderwijs per maand. Het is een indicatieve verdeling.
De verdeling van de Belgische overheidsuitgaven
| Functie | Aandeel in 2024 | Wat het omvat | Voor € 3.000 bruto |
|---|---|---|---|
| Pensioenen (ouderdom en overleving) | 21,4 % | Ouderdom 18,8 % en nabestaanden 2,6 % (sociale bescherming) | € 318,58 |
| Gezondheidszorg | 14,8 % | Ziekenhuizen, ambulante zorg, geneesmiddelen | € 220,32 |
| Onderwijs | 11,7 % | Van kleuteronderwijs tot hoger onderwijs | € 174,17 |
| Ziekte, invaliditeit | 7,2 % | Vervangingsinkomsten bij ziekte of invaliditeit | € 107,18 |
| Gezinnen en kinderen | 4,0 % | Kinderbijslag, verloven, opvang | € 59,55 |
| Werkloosheid | 2,0 % | Werkloosheidsuitkeringen | € 29,77 |
| Andere sociale bescherming | 3,1 % | Maatschappelijke hulp, sociale huisvesting, uitsluiting (2,3 + 0,4 + 0,4 %) | € 46,15 |
| Economische zaken en vervoer | 11,9 % | Vervoer (5,2 %), economische, commerciële en arbeidszaken, landbouw, energie, toegepast onderzoek | € 177,15 |
| Interesten op de overheidsschuld | 4,3 % | Interestlasten | € 64,01 |
| Algemeen bestuur | 8,9 % | Instellingen, fundamenteel onderzoek, algemene diensten (13,2 % min de schuld) | € 132,49 |
| Politie, justitie, brandweer | 3,2 % | Openbare orde en veiligheid | € 47,64 |
| Defensie | 2,4 % | Militaire en civiele verdediging | € 35,73 |
| Sport, cultuur en erediensten | 2,3 % | Recreatie, cultuur, openbare media | € 34,24 |
| Milieu | 2,1 % | Afval, afvalwater, vervuiling | € 31,26 |
| Huisvesting en collectieve voorzieningen | 0,7 % | Ruimtelijke ordening, water, openbare verlichting | € 10,42 |
De overheidsuitgaven bedroegen 54,1 % van het Belgische bruto binnenlands product in 2024. Sociale bescherming (pensioenen, ziekte, gezinnen, werkloosheid, maatschappelijke hulp) is de grootste functie: 37,7 % van de uitgaven.
Hoe het kasticket wordt berekend
- De rekenmotor van Indexo berekent wat er van uw loon afgaat: persoonlijke RSZ-bijdragen (na de werkbonus), bedrijfsvoorheffing en bijzondere bijdrage voor de sociale zekerheid. Als u dat wilt, telt hij de werkgeversbijdragen erbij.
- Dat totaal wordt verdeeld volgens het aandeel van elke functie in alle Belgische overheidsuitgaven samen.
- De hypothese is eenvoudig en bewust gekozen: elke euro wordt behandeld als een gemiddelde euro overheidsuitgaven. Sociale zekerheid en belastingen worden samengenomen.
In werkelijkheid financieren de bijdragen in de eerste plaats de sociale zekerheid (pensioenen, gezondheidszorg, werkloosheid, uitkeringen), en financiert de belasting de staat, de Gewesten, de Gemeenschappen en de gemeenten. Andere ontvangsten (btw, accijnzen, vennootschapsbelasting, leningen) financieren ook de uitgaven. Het kasticket is dus een beeld, geen boekhouding.
Uw kasticket
Vul uw loon in: Indexo berekent uw bijdragen en uw bedrijfsvoorheffing en verdeelt ze over de grote functies van de overheidsuitgaven. Alles wordt in uw browser berekend.
De tool kon niet worden weergegeven. Laad de pagina opnieuw (Cmd + Shift + R op een Mac, Ctrl + F5 op een pc).
Verder lezen
- Van bruto naar nettoElke inhouding op uw loonbrief, uitgelegd.
- Wat verandert erDe kalender van alle veranderingen 2026-2027 en uw netto na elk ervan.
- De hervormingen, jaar na jaarDe goedgekeurde stappen van de belastinghervorming, van 2025 tot 2031, toegepast op uw situatie.
- Zandbak voor hervormingenWijzig zelf de parameters en bekijk het effect, in een simulatie.
- LoonindexeringHet mechanisme van uw sector en het effect op uw netto.
- Terugbetaling of bijbetalingWat de eerste stap van de hervorming verandert aan uw inkomsten 2026.
- Methode en bronnenDe geldende parameters, hun bronnen en hun datum van controle.
Veelgestelde vragen
Dienen mijn bijdragen echt om mijn pensioen te betalen?
De Belgische pensioenen werken met repartitie: de bijdragen van vandaag betalen de pensioenen van vandaag, en uw toekomstige rechten worden berekend op basis van uw loopbaan. Het kasticket toont het aandeel van de pensioenen in alle overheidsuitgaven, geen persoonlijke rekening.
Waarom de werkgeversbijdragen meetellen?
Ze staan niet in uw brutoloon, maar ze worden voor uw job aan de RSZ gestort: ongeveer 25 % van het brutoloon in de privésector. U kunt ze in de tool al dan niet meetellen.
Waar komen de percentages vandaan?
Van Eurostat, dat de uitgaven van de overheid van elk land publiceert volgens de internationale COFOG-classificatie. De Belgische cijfers worden aangeleverd door het Instituut voor de Nationale Rekeningen (Nationale Bank van België). De gegevens van 2024 zijn voorlopig; Indexo werkt ze bij elke publicatie bij.
Worden de btw en de andere belastingen meegeteld?
Nee. Het kasticket vertrekt van uw loon: bijdragen, bedrijfsvoorheffing en bijzondere bijdrage. De btw en de accijnzen die u op uw aankopen betaalt, komen er in werkelijkheid nog bij.
En nu?
- Van bruto naar nettoElke inhouding op uw loonbrief, uitgelegd.
- Zandbak voor hervormingenEn als we de regels zouden veranderen?
- Wat verandert erDe veranderingen 2026-2027 en uw netto daarna.
Bronnen
Parameters van kracht op 1 oktober 2026. Elke parameter verwijst naar zijn bron, de officiële als die bestaat; een secundaire bron wordt als zodanig aangeduid.
- Dépenses des administrations publiques par fonction (COFOG), tabel gov_10a_exp, België, in % van de totale uitgaven (bijgewerkt op 16 september 2026), Eurostat.
- Verspreidings-API, gov_10a_exp (België, S13, TE, PC_TOT en PC_GDP), Eurostat.
- Instructions administratives : les cotisations de sécurité sociale, RSZ. Gecontroleerd met: UCM, Securex en het VBO (via de Waalse overheidsdienst) voor het basistarief van de werkgever in de privésector: 19,88 % basisbijdrage en 5,12 % loonmatigingsbijdrage, samen 25 %.
- Calcul du précompte professionnel : annexe III de l’AR/CIR 92 et formule-clé 2026, FOD Financiën.
- La cotisation spéciale pour la sécurité sociale, RSZ.
- Instructions administratives : le bonus à l’emploi, RSZ.