Zelfstandigen · Groeien
Vrij aanvullend pensioen (VAPZ) 2026: hoeveel kost een premie echt?
Bijgewerkt op
Sinds 1 november 2026 wordt de bedrijfsvoorheffing anders berekend (koninklijk besluit van 27 september 2026). De berekeningen op deze pagina volgen nog de vorige regels: voor loon dat vanaf 1 november wordt betaald, kunnen de bedrijfsvoorheffing en het nettoloon verschillen. Update in voorbereiding.
In 2026 kunt u een premie voor het vrij aanvullend pensioen voor zelfstandigen (VAPZ) aftrekken tot 8,17 % van uw referte-inkomen, maximaal € 4.086,34 (sociaal VAPZ: 9,4 %, maximaal € 4.701,54). Omdat de premie van uw inkomen wordt afgetrokken, verlaagt ze zowel uw belasting als uw sociale bijdragen: voor € 50.000 winst, als alleenstaande, kost een premie van € 3.000 u in werkelijkheid maar € 1.291.
Om mee te tellen voor uw inkomsten 2026, betaalt u ze in 2026, dus vóór 31 december 2026, en controleert u of uw sociale bijdragen van het jaar volledig betaald zijn.
Wat een premie van € 3.000 echt kost
Alleenstaande zelfstandige in hoofdberoep, zonder kinderen, gemeentebelasting van 7 %. De winst is die van het jaar, vóór sociale bijdragen en vóór de premie.
| Winst vóór bijdragen | Minder belasting | Minder bijdragen | Werkelijke kost | Teruggekregen deel |
|---|---|---|---|---|
| € 30.000 | € 775 | € 371 | € 1.854 | 38 % |
| € 50.000 | € 1.199 | € 510 | € 1.291 | 57 % |
| € 75.000 | € 1.332 | € 510 | € 1.158 | 61 % |
| € 100.000 | € 1.406 | € 372 | € 1.222 | 59 % |
En met de maximale premie?
| Winst vóór bijdragen | Maximale premie | Werkelijke kost | Teruggekregen deel |
|---|---|---|---|
| € 30.000 | € 2.181,21 | € 1.035 | 53 % |
| € 50.000 | € 3.635,35 | € 1.564 | 57 % |
| € 75.000 | € 4.086,34 | € 1.577 | 61 % |
| € 100.000 | € 4.086,34 | € 1.664 | 59 % |
Het VAPZ levert het meest op wanneer uw inkomen in de hoge schijven wordt belast en toch onder het eerste plafond van de bijdragen blijft (€ 75.024,54 netto belastbaar inkomen): elke gestorte euro wordt dan afgetrokken tegen uw hoogste belastingtarief en verlaagt uw bijdragen met 20,5 %. Boven dat plafond daalt de besparing op bijdragen tot 14,16 %, en daarna tot nul.
De plafonds 2025, 2026 en 2027
Het plafond wordt berekend op uw referte-inkomen: uw geherwaardeerde netto belastbare beroepsinkomen van het derde voorgaande jaar. Voor 2026 is dat uw inkomen van 2023, vermenigvuldigd met 676,50 / 630,85.
| Formule | 2025 | 2026 | 2027 |
|---|---|---|---|
| Gewoon VAPZ | 8,17 %, maximaal € 4.000,44 | 8,17 %, maximaal € 4.086,34 | Nog niet gepubliceerd |
| Sociaal VAPZ | 9,4 %, maximaal € 4.602,71 | 9,4 %, maximaal € 4.701,54 | Nog niet gepubliceerd |
Waarom de premie ook uw bijdragen verlaagt
Uw sociale bijdragen worden berekend op uw netto belastbaar beroepsinkomen. De VAPZ-premie wordt van dat inkomen afgetrokken als beroepskost: ze verlaagt dus de belasting van het jaar en de definitieve bijdrage van hetzelfde jaar. De besparing op bijdragen verschijnt bij de regularisatie, wanneer uw fonds uw werkelijke inkomen kent. Onder het minimale berekeningsinkomen (€ 17.374,08) blijft de minimumbijdrage verschuldigd: de premie verlaagt dan alleen de belasting.
De voorwaarden
- Zelfstandige zijn (in hoofd- of bijberoep) of meewerkende echtgenoot, en aansluiten bij een fonds of een verzekeraar.
- Zijn sociale bijdragen van het jaar volledig betaald hebben.
- Onder het plafond blijven: het deel daarboven is niet aftrekbaar.
Bij de uitbetaling
Het kapitaal wordt bij het pensioen uitbetaald. Er wordt dan een RIZIV-bijdrage van 3,55 % op ingehouden, een solidariteitsbijdrage van 0 tot 2 %, en daarna een belasting berekend op een fictieve rente, gespreid over meerdere jaren.
Bedrijfsleider van een vennootschap: de individuele pensioentoezegging (IPT)
Als u via een vennootschap werkt, kan de vennootschap voor u de premies van een individuele pensioentoezegging (IPT) betalen. Ze zijn aftrekbaar voor de vennootschap als uw wettelijk en aanvullend pensioen, als rente, niet hoger is dan 80 % van uw laatste normale bruto jaarbezoldiging, en als u minstens elke maand een bezoldiging krijgt. Op de premies geldt een taks van 4,4 %. Bereken het effect van een IPT-premie op uw netto en op de vennootschapsbelasting met Bezoldiging van de bedrijfsleider van een BV.
De werkelijke kost van mijn premie berekenen
Vul uw winst en de geplande premie in: Indexo berekent de besparing op belasting en bijdragen, de werkelijke kost en uw plafond. Zet de herinnering van 31 december in uw agenda. Er wordt niets verzonden: alles wordt in uw browser berekend.
De tool kon niet worden weergegeven. Laad de pagina opnieuw (Cmd + Shift + R op een Mac, Ctrl + F5 op een pc).
Veelgestelde vragen
Tot wanneer kan ik mijn VAPZ-premie voor 2026 storten?
Tot 31 december 2026: de premie wordt afgetrokken van de inkomsten van het jaar waarin ze wordt betaald. Geef uw bank en uw instelling enkele dagen zodat de betaling op tijd wordt geregistreerd.
Wat gebeurt er als ik het plafond overschrijd?
Het deel boven het plafond is niet aftrekbaar: het verlaagt noch uw belasting, noch uw bijdragen. Uw plafond 2026 staat meestal op het attest van uw fonds of uw pensioeninstelling; Indexo schat het als u uw inkomen van drie jaar geleden invult.
VAPZ of pensioensparen: wat levert het meest op?
Pensioensparen geeft een belastingvermindering van 30 % tot € 1.050, of van 25 % tot € 1.350. Het VAPZ wordt afgetrokken tegen uw marginaal belastingtarief, vaak 45 % of 50 %, en verlaagt ook uw sociale bijdragen. Per gestorte euro levert het VAPZ dus meestal meer op voor een zelfstandige met een inkomen boven het minimum.
Waarom kiezen voor het sociaal VAPZ?
Het plafond ervan is hoger (€ 4.701,54 in plaats van € 4.086,34 in 2026), en een deel van de premie financiert solidariteitsprestaties, bijvoorbeeld bij arbeidsongeschiktheid. De details hangen af van uw instelling.
En nu?
- Sociale bijdragenUw kwartaalbijdragen en de regularisatie.
- Hoeveel opzijzettenHet bedrag dat u elke maand opzijzet voor belasting en bijdragen.
- Bezoldiging van de bedrijfsleider van een BVBezoldiging, dividenden, reserve en IPT: het netto in uw zak.
- Belastingterugbetaling 2027Wat u op uw inkomsten 2026 zult terugkrijgen of betalen.
Bronnen
Parameters van kracht op 1 oktober 2026. Elke parameter verwijst naar zijn bron, de officiële als die bestaat; een secundaire bron wordt als zodanig aangeduid.
- Circulaire 2026/C/53 : cotisation maximale déductible pour la PLCI en 2025 et 2026, FOD Financiën (Fisconetplus). Gecontroleerd met: Forum for the Future (17 april 2026) en Xerius.
- Circulaire 2026/C/53 relative à la cotisation maximale déductible pour la PLCI (17 april 2026), Forum for the Future (secundaire bron).
- Document d’information PLCI au 1er janvier 2026, Xerius (secundaire bron).
- Voici les dépenses à faire avant la fin de l’année pour payer moins d’impôts (13 december 2024), La Libre Belgique (secundaire bron).
- Cotisations sociales des indépendants 2026, FOD Sociale Zekerheid.
- Frais pour garde d’enfants (€ 17,30 per dag voor de inkomsten 2026), pensioensparen en giften, Wikifin (FSMA) (secundaire bron). Gecontroleerd met: Deg & Partners, BNP Paribas Fortis voor het pensioensparen.
- Fiche info : engagement individuel de pension pour dirigeants indépendants (bijgewerkt maart 2025), Ethias (secundaire bron).
- EIP : fiche produit (april 2026), taks van 4,4 % op de premies, P&V (secundaire bron).
- Taux d’imposition, revenus 2025 et 2026, FOD Financiën.